Hakaret Suçu Uzlaşmaya Tabi mi? Önödeme Sistemi ve Güncel Durum (2026)

Hakaret Suçu Nedir?

Türk Ceza Kanunu'nun 125. maddesine göre bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Fiilin mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi hâlinde de aynı ceza uygulanır. Özellikle sosyal medya ve mesajlaşma uygulamalarında yapılan paylaşımlar nedeniyle hakaret soruşturmalarının sayısı artmaktadır.

Hakaret Suçu Uzlaşmaya Tabi mi?

Hayır. Yürürlükteki Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinin üçüncü fıkrasına göre, soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olsa bile cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda, ısrarlı takip suçunda ve hakaret suçunda (TCK 125) uzlaştırma yoluna gidilemez. Dolayısıyla bugün hakaret suçundan başlatılan bir soruşturmada dosya uzlaştırma bürosuna gönderilmez. Uzlaştırma kapsamındaki suçlarla birlikte aynı mağdura karşı hakaret de işlenmişse, CMK 253/3'e göre uzlaşma hükümleri o suçlar bakımından da uygulanmaz.

Uzlaşma Yerine Önödeme

Hakaret suçu, yapılan kanun değişiklikleriyle TCK 75'teki önödeme kapsamına alınmıştır. TCK 75'in altıncı fıkrasına göre önödeme hükümleri, üçüncü fıkranın (a) bendi hariç olmak üzere hakaret suçu bakımından da uygulanır. Önödemede Cumhuriyet savcılığı şüpheliye kanunda belirtilen esaslara göre hesaplanan bir miktarı ödemesini teklif eder; şüpheli bu miktarı soruşturma giderleriyle birlikte tebliğden itibaren on gün içinde öderse hakkında kamu davası açılmaz. Şüphelinin on gün içinde talep etmesi hâlinde ödeme birer ay arayla üç eşit taksitle yapılabilir; taksitlerin süresinde ödenmemesi hâlinde önödeme hükümsüz kalır ve soruşturmaya devam edilir. Hakaret suçunun beş yıl içinde tekrar işlenmesi hâlinde ise aynı suçtan dolayı önödeme hükümleri uygulanmaz.

Kamu Görevlisine Hakaret Farklıdır

Hakaretin kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenmesi (TCK 125/3-a) önödeme kapsamı dışındadır. Bu durumda cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz. TCK 131'e göre kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenen hakaret dışındaki hakaret suçlarının soruşturulması mağdurun şikâyetine bağlıdır; kamu görevlisine görevinden dolayı hakarette ise şikâyet aranmaz.

Önödeme Teklifi Gelirse Ne Yapılmalı?

Önödemenin kabul edilmesi bir suç ikrarı anlamına gelmez; ancak ödeme yapılırsa kamu davası açılmaz ve karar önödemeye mahsus bir sisteme kaydedilir. Teklif gelmeden önce veya teklif sonrasında, olayda gerçekten hakaret suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığı, sözlerin eleştiri sınırları içinde kalıp kalmadığı ve delil durumunun ne olduğu değerlendirilmelidir. Bazı durumlarda önödeme yerine kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini talep etmek daha uygun olabilir.

Sosyal Medyada Hakaret

Instagram, X, Facebook, TikTok ve WhatsApp gibi platformlarda yapılan paylaşım ve mesajlar da hakaret suçunun konusunu oluşturabilir. Hakaretin alenen işlenmesi hâlinde ceza altıda bir oranında artırılır. Hakaret içeren paylaşımı yapan kişinin kimliğinin tespiti ve delillerin korunması için “Instagram'dan Hakaret Eden Kişi Nasıl Bulunur?” yazımıza bakabilirsiniz.

Sonuç

Hakaret suçunda artık uzlaştırma değil, önödeme usulü uygulanmaktadır. Şikâyetçi veya şüpheli olarak sürecin başından itibaren şikâyet süresi, delillerin korunması ve önödeme teklifine nasıl yaklaşılacağı konusunda doğru adımlar atmak, dosyanın sonucunu doğrudan etkileyebilir.

Yalancı Demek Hakaret mi?

"Yalancı" sözünün hakaret oluşturup oluşturmadığı, sözün söylendiği bağlama göre değerlendirilir. Yargıtay uygulamasında, karşılıklı bir tartışma sırasında karşı tarafın belirli bir beyanına itiraz etmek amacıyla kullanılan ve kaba ya da nezaket dışı kalan ifadelerin bazı kararlarda hakaret sayılmadığı görülmektedir. Buna karşılık kişinin genel olarak güvenilmez ve dürüstlükten yoksun biri olduğunu ima eden, özellikle başkalarının önünde veya sosyal medyada onur ve saygınlığı zedeleyecek şekilde yapılan kullanımlar hakaret olarak kabul edilebilir. Somut olayda sözün söylenme amacı, tarafların ilişkisi ve kullanılan diğer ifadeler birlikte değerlendirilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.