Cezaevinde Nikâh Nasıl Kıyılır? Tutuklu veya Hükümlüyle Evlenmek İçin Gerekenler (2026)

Nişanlısı veya birlikte yaşadığı kişi tutuklanan ya da hapis cezası alan pek çok kişi, cezaevinde evlenmenin mümkün olup olmadığını merak eder. Tutuklu ve hükümlülerin evlenme hakkı ortadan kalkmaz; ancak nikâhın cezaevinde kıyılması için bazı izin ve işlemler gerekir.

Cezaevinde Nikâh Kıyılabilir mi?

Evet. Evlendirme Yönetmeliği'ne göre tutuklu veya hükümlüler için nikâh, Cumhuriyet savcılığının izni ile ceza infaz kurumunda veya tutukevinde kıyılabilir. Yani izni veren makam cezaevi müdürlüğü değil, Cumhuriyet savcılığıdır. Nikâh, evlendirme memurunun kuruma gelmesiyle kıyılır; tören genellikle kurumun görüş yerinde yapılır.

Başvuru Nereye Yapılır?

Evlenme başvurusu kural olarak çiftlerden birinin oturduğu yerdeki belediye evlendirme memurluğuna yapılır. Uygulamada başvuruyu dışarıdaki taraf, cezaevinin bulunduğu yerin belediyesine veya kendi yerleşim yerindeki evlendirme memurluğuna yapar. Cezaevindeki tarafın beyanı ve imzası ise kurum idaresi aracılığıyla alınır. Başvuru öncesinde ilgili belediyenin evlendirme memurluğundan ve cezaevi idaresinden süreç hakkında bilgi alınması, işlemlerin daha hızlı ilerlemesini sağlar.

Hangi Belgeler Gerekir?

Evlendirme Yönetmeliği'ne göre evlenme başvurusunda evlenme beyannamesi, sağlık raporu, son altı ay içinde çekilmiş fotoğraflar ve kimlik belgeleri istenir. Sağlık raporu olmadan nikâh kıyılamaz. Cezaevindeki tarafın sağlık raporu, kurum tabipliği aracılığıyla veya hastaneye sevk edilerek alınır. Yabancı uyruklu taraflar için ayrıca evlenme ehliyet belgesi gibi ek belgeler gerekebilir.

Hükümlü Kısıtlıysa: Vasi İzni

Türk Medeni Kanunu'na göre bir yıl veya daha uzun süreli hapis cezasına mahkûm olan kişi, cezası süresince kısıtlanır ve kendisine vasi atanır. Kısıtlı kişi, yasal temsilcisinin rızası olmadan evlenemez. Bu nedenle bir yıl veya daha uzun süreli hapis cezası kesinleşmiş bir hükümlüyle evlenilecekse, vasinin izni de gerekir. Tutuklular ise henüz mahkûm olmadıklarından kısıtlı değildir ve bu izne ihtiyaç duymaz.

Her İki Taraf da Cezaevindeyse

Evlenmek isteyen her iki taraf da farklı cezaevlerinde bulunuyorsa, nikâhın kıyılabilmesi için taraflardan birinin diğerinin bulunduğu kuruma nakli gerekebilir. Bu talep, dilekçeyle Adalet Bakanlığı'na iletilir ve nakil kararı kurumların durumuna göre değerlendirilir.

Mazeret İzniyle Dışarıda Nikâh Olur mu?

İnfaz Kanunu'nda düzenlenen mazeret izni; ana, baba, eş, kardeş veya çocuğun ölümü ya da hayatını tehdit eden ağır hastalığı ve doğal afet gibi hâllerle sınırlıdır. Evlenme bu sebepler arasında sayılmamıştır. Bu nedenle kapalı cezaevindeki tutuklu veya hükümlü için nikâh, kural olarak kurumda kıyılır. Açık cezaevindeki hükümlülerin özel izinleri ise kanunda ayrıca düzenlenmiştir.

Cezaevinde Evliliğin Sonuçları

Cezaevinde kıyılan nikâh, dışarıda kıyılan nikâhla aynı hukuki sonuçları doğurur. Evlendikten sonra eş, cezaevinde açık görüş ve telefon görüşmesi gibi haklar bakımından yakın sıfatıyla değerlendirilir. Evlilik, ileride eşin cezaevinde ziyaret edilmesini ve aile ilişkilerinin sürdürülmesini de kolaylaştırır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.