Ayıplı Mal Satın Aldınız: İade, Değişim, Tazminat Hakkınız Nedir?

Satın aldığınız ürünün bozuk, eksik ya da tanıtıldığı özellikleri taşımaması durumunda 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun size güçlü haklar tanır. Ancak bu hakları kullanırken sürelere ve başvuru yollarına dikkat etmek gerekir.

Ayıplı Mal Nedir?

Tüketiciye teslim edildiği anda, taraflarca kararlaştırılan örnek veya modele uygun olmayan, ambalajında, etiketinde, reklamında veya tanıtımında belirtilen özellikleri taşımayan ya da kullanım amacını karşılamayan mal ayıplı maldır. Teslimden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim anında var olduğu kabul edilir; aksini satıcı ispat etmelidir.

Seçimlik Haklar

Ayıplı mal durumunda tüketici dört seçimlik haktan birini kullanabilir: satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme, aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde ücretsiz onarım isteme veya imkân varsa ayıpsız bir misli ile değiştirme. Tüketici ayrıca uğradığı zararın tazminini de talep edebilir.

Onarım ve Değişim Süresi

Ücretsiz onarım veya değişim talebinin satıcı tarafından en geç otuz iş günü içinde yerine getirilmesi gerekir. Garanti süresi içinde aynı arızanın tekrarlanması gibi kanunda sayılan hâllerde tüketici diğer seçimlik haklarını kullanabilir.

Süreler

Ayıplı maldan sorumluluk için zamanaşımı, ayıp daha sonra ortaya çıksa bile malın tesliminden itibaren iki yıldır. Ayıp ağır kusur veya hile ile gizlenmişse bu süre uygulanmaz. Garanti belgesi ise ayrıca, ayıp sorumluluğundan bağımsız olarak üreticinin ve satıcının malın garanti süresi boyunca onarımını üstlendiğini gösterir.

Cayma Hakkı ile Karıştırmayın

İnternetten veya mağaza dışında yapılan alışverişlerde tüketici, ürünün ayıplı olup olmadığına bakılmaksızın kural olarak on dört gün içinde gerekçe göstermeden cayma hakkını kullanabilir. Bu hak, ayıplı mal hükümlerinden farklıdır.

Tüketici Hakem Heyeti ve Mahkeme

2026 yılı için değeri 186.000 TL'nin altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur. Bu tutarın üzerindeki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesinde dava açılabilir; ancak dava açmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Hakem heyeti başvurusu e-Devlet üzerinden ücretsiz yapılabilir.

İkinci El Ürünler

İkinci el ürünlerde de ayıplı mal hükümleri uygulanır; ancak malın kullanılmış olması nedeniyle olağan yıpranmalar ayıp sayılmaz. Satıcının satış sırasında bildirdiği ayıplar için tüketici sonradan seçimlik hak kullanamaz. Satıcı tacir değil de bireysel bir kişiyse, uyuşmazlık tüketici hukuku yerine genel hükümlere tabi olur.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.